Portland, Oregon (June 24) – Sau hơn ba tháng giao tranh căng thẳng, cuộc xung đột giữa Hoa Kỳ và Iran hiện đã bước sang giai đoạn ngoại giao mong manh thỏa thuận ngừng bắn tạm thời vẫn được duy trì. Mặc dù các hoạt động quân sự quy mô lớn đã giảm nhiều, cả hai nước vẫn đang tiếp tục các cuộc đàm phán nhằm ngăn chặn chiến sự có thể bùng phát trở lại.
Cuộc chiến bắt đầu sau khi Hoa Kỳ phối hợp với Israel thực hiện các cuộc không kích nhắm vào một số cơ sở quân sự và hạt nhân của Iran. Tehran đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn và máy bay không người lái (Drones) nhằm vào các mục tiêu của Mỹ và đồng minh trong khu vực. Iran đồng thời đóng cửa Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng một phần năm lượng dầu mỏ của thế giới, khiến thị trường năng lượng toàn cầu chao đảo và tăng lên lo ngại về một cuộc xung đột lan rộng hơn tại Trung Đông.
Một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời đạt được vào giữa tháng Sáu đã giúp giảm các hoạt động quân sự lớn và cho phép Eo biển Hormuz được mở cửa trở lại. Các cuộc hòa đàm hiện tập trung vào vấn đề thanh tra hạt nhân, nới lỏng các biện pháp trừng phạt kinh tế, bảo đảm an ninh khu vực và thiết lập cơ chế ngăn ngừa các hành động quân sự trong tương lai. Hoa Kỳ đề nghị có thể xem xé giảm bớt một số biển pháp hạn chế kinh tế nếu Tehran tuân theo một số cam kết trong đó có hợp tác với các tổ chức thanh tra quốc tế về chương trình hạt nhân.
Tuy nhiên, nhiều trở ngại vẫn còn tồn tại. Căng thẳng giữa Israel và lực lượng Hezbollah tại Lebanon tiếp tục đe dọa sự ổn định của khu vực, đồng thời những bất đồng liên quan đến chương trình hỏa tiễn của Iran và các bảo đảm an ninh lâu dài vẫn chưa được giải quyết. Các chuyên gia nhận định trường hợp một cuốc chiến quy mô lớn xẩy ra đã giảm bớt nhiều, nhưng tình hình vẫn còn nhiều bất ổn và kết quả cuối cùng của tiến trình hòa bình hiện nay vẫn chưa thể được bảo đảm.
Nguồn tham khảo: Reuters, Associated Press, Council on Foreign Relations (CFR), các báo cáo và tuyên bố chính thức từ chính phủ Hoa Kỳ và Iran.
Lưu ý : Bài viết được biên soạn theo tình hình hiện tại và mang tính cách tổng hợp. Diễn biến thực tế có thể thay đổi. Các cuộc đàm phán giữa Hoa Kỳ và Iran vẫn tiếp tục diễn ra trong thời gian tới.